اصطلاحات مالی
سواد مالی چیست؟ اجزای کلیدی سواد مالی چه هستند؟
۸ آبان, ۱۴۰۴ | معنی اصطلاحات, واژه نامهسواد مالی (به انگلیسی: Financial Literacy) را منابع مختلف به شکلهای متفاوتی تعریف کردهاند. اما ویژگی همهٔ آنها این است که سواد مالی را مجموعهای از مفاهیم پایهای و ابتدایی در نظر میگیرند.
سواد مالی قرار نیست از شما متخصص مالی بسازد. بلکه صرفاً قرار است در اندازهای شما را با پول و مباحث مالی آشنا کند که اصطلاحاً بتوانید گلیم خود را از آب بیرون بکشید (در مسائل مالی).
ما در درس سواد مالی متمم سه تعریف برای سواد مالی ارائه کردهایم:
تعریف سواد مالی از نظر سازمان همکاری و توسعه اقتصادی
سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) معتقد است سواد مالی یعنی این که مصرفکنندگان/سرمایهگذاران دانش و مهارتهای لازم برای تحقق اهداف زیر را کسب کنند:
- مفاهیم و محصولات مالی را درک کنند،
- از اعتماد به نفس لازم برای شناخت ریسکها و فرصتهای مالی بهرهمند شوند،
- تصمیمهای مالی خود را بر پایهٔ اطلاعات [و نه شهود، حدس و گمان یا احساسات] اتخاذ کنند،
- تشخیص دهند در چه زمانی باید از دیگران کمک بگیرند،
و بهواسطهٔ یادگیری این مفاهیم تشخیص دهند که چه اقدامهایی میتواند سلامت مالی ایشان را بهبود بخشد.
تعریف سواد مالی از نظر دیوید رموند
دیوید رموند معتقد است سواد مالی معیاری است از:
- میزان درک فرد از مفاهیم و داراییهای کلیدی مالی
- و نیز توانایی و اعتمادبهنفس برای مدیریت امور مالی شخصی از طریق تصمیمگیریهای کوتاهمدت مناسب و برنامهریزی مالی بلندمدت سنجیده
که در آنها به شرایط متغیر اقتصادی و رویدادهای موثر زندگی [مانند ازدواج، طلاق، بیماری، جنگ، مهاجرت و مرگ] توجه شده باشد.
تعریف سواد مالی از نظر متمم
ما در متمم سواد مالی را به این صورت تعریف میکنیم:
سواد مالی یکی از سرمایههای ما انسانها است که کمک میکند در زمینههای مالی بهتر تصمیم بگیریم و امور مالی شخصی خود بهشکل موثرتری مدیریت کنیم.
این تصمیمهای مالی – که گاه خود در قالب انتخابهای کوتاهمدت و گاه بهشکل برنامهریزی مالی بلندمدت نشان میدهند – بهویژه در تلاطمهای اقتصادی و رویدادهای کلیدی زندگی نقش پررنگتری پیدا میکنند.
همچنین برای سواد مالی پنج ستون اصلی در نظر میگیریم:
- دانش
- نگرش
- اعتماد به نفس
- رفتار
- مهارت
توضیحات بیشتر دربارهٔ این تعریف و نیز منابع تعریفهای بالاتر (OECD و رموند) را در درس سواد مالی متمم بخوانید:
مطالب مرتبط
حسابداری ذهنی (دانلود فایل صوتی رایگان)
معرفی چند کتاب اقتصاد رفتاری و مالی رفتاری
۱۷ خرداد, ۱۳۹۷ | معرفی نویسندگاناگر بخواهید تنها یک کتاب درباره اقتصاد رفتاری بخوانید و با مبانی این حوزه آشنا شوید، احتمالاً کتاب کج رفتاری نوشته ریچارد تیلر بهترین گزینه (یا یکی از بهترین گزینهها) است.
کتاب تفکر، سریع و آهسته نوشتهی دنیل کانمن هم اگر چه مستقیماً به اقتصاد رفتاری نپرداخته، اما در این زمینه مثالهای فراوانی دارد.
کتاب Nudge که با عنوانهای سقلمه و تلنگر ترجمه شده نیز به همین بحث میپردازد.
گاهی اوقات کتاب قلاب (Hooked) را نیز در گروه کتابهای اقتصاد رفتاری طبقهبندی میکنند. البته همه در این زمینه اتفاق نظر ندارند.
چند مورد از کتابهای دن اریلی هم به بحث اقتصاد رفتاری میپردازند. از جملهی آنها میتوان به کتابهای زیر اشاره کرد:
- نابخردی های پیش بینی پذیر (که در درس روانشناسی پول متمم معرفی شده)
- کتاب انگیزش (Payoff)
- کتاب دلارها و منطق ما
علاوه بر همهی اینها، کتابهای زیر نیز گزینههای بسیار ارزشمندی برای آشنایی بیشتر با اقتصاد رفتاری هستند:
An Introduction to Behavioral Economics (Nik Wilkinson)
The Why Axis (Ury Gneezy, John List)
Think Twice (Michael Mauboussin)
Animal Spirits (George Akerlof, Robert Shiller)
Freakonomics (Steven Levitt, Stephen Dubner)
کتابهای مالی رفتاری مایکل پامپین
اگر قصد فعالیت در بازارهای مالی و کارهایی نظیر فارکس و سرمایه گذاری در بازار بورس را دارید، احتمالاً کتابهای سادهتر در زمینه اقتصاد رفتاری و مالی رفتاری را ترجیح میدهید.
مایکل پامپین (Michael Pompian) از جمله نویسندگان مطرحی است که کتابهای متعددی در زمینهی مالی رفتاری تألیف کرده و دو زیر از او به فارسی نیز ترجمه شده است:
- دانش مالی رفتاری و مدیریت دارایی (Behavioral Finance and Wealth Management)
- مالی رفتاری و تیپ های چهارگانه سرمایه گذاران (Behavioral Finance and Investor Types)
کتاب اول را میتوان صرفاً فهرستی از خطاهای شناختی دانست که برای هر کدام مثالهایی از رفتارهای سرمایه گذاران مطرح شده است.
کتاب دوم هم، اگر چه بر اساس مطالعهی روشمند علمی استوار نیست، اما تجربیات ارزشمندی در حوزهی رفتارهای سرمایه گذاران را مطرح میکند و از آنجا که نویسنده با ادبیات دانش اقتصاد رفتاری آشناست، باعث شده که تحلیل این تجربیات، دقیقتر و قابل اعتناتر هم باشد.
مطالعهٔ بیشتر
در صفحهٔ کتاب های اقتصاد رفتاری در متمم میتوانید فهرست دقیقتری از کتابهای این حوزه را با توضیحات بیشتر ببینید.
هری مارکوویتز (Harry Markowitz)
۶ مهر, ۱۳۹۵ | دانشمندانهری مارکوویتز یک اقتصاددان آمریکایی و متخصص نظریه های مالی است که در سال ۱۹۹۰ جایزه نوبل را در رشته اقتصاد دریافت کرده است.
او جایزه نوبل خود را به خاطر نظریه هایش در زمینه ریسک و بازده در بازار بورس و ارزیابی سهام و اوراق قرضه شرکتها دریافت کرده است.
نظریه پورتفولو با کارهای هری مارکوویتز گام بزرگی به پیش برداشته و به همین علت او را مبدع نظریه مدرن پورتفولیو یا Modern Portfolio Theory میدانند.
مارکوویتز در دانشگاه شیکاگو درس خوانده و چند سال به عنوان محقق در سازمان رند (Rand Corporation) فعالیت کرده است.
این سازمان، مجموعهای غیرانتفاعی است که ابتدا توسط شرکت هواپیمایی داگلاس برای نیروی هوایی آمریکا تاسیس شد و اکنون با بودجه دولتی اداره میشود و صدها متخصص بزرگ را به خدمت میگیرد تا با مطالعه و تحقیق، به کیفیت خط مشی گذاری و بهبود سیاستهای کلان دولت کمک کنند.
همچنین همکاری با مرکز تحقیقات شرکت IBM و تدریس در دانشگاه شهر نیوریوک و همکاری تحقیقاتی با دانشگاه کالیفرنیا سن دیه گو، جزو سوابق کاری او محسوب میشود.
مارکوویتز همچنین یک زبان برنامه نویسی به نام Simscript طراحی کرده که برای تحلیلهای اقتصادی مورد استفاده قرار میگیرد.
مهارتهای پولی (Money Skills)
۱۵ مرداد, ۱۳۹۵ | واژه نامهمهارتهای پولی یا Money Skills به مجموعه مهارتهایی گفته میشود که به استفاده بهتر و اثربخشتر از پول در مقاطع مختلف زندگی کمک میکنند.
اگر چه مشخص نیست که نخستین بار اصطلاح مهارتهای پولی یا Money Skills توسط کدام فرد یا چه مجموعهای به کار رفته، اما این کلمه امروزه یکی از کلمات رایج در ترمینولوژی مربوط به سواد مالی محسوب میشود.
مهارتهایی مانند مهارت پس انداز کردن، مدیریت رابطه با پول، مهارت سرمایه گذاری کردن، حسابداری ذهنی و مهارت استفاده از خدمات بیمه و بانکداری و مهارت آمادگی برای زندگی مالی مناسب در کهنسالی از جمله زیرمجموعههای مهارتهای پولی محسوب میشوند.
لینک مرتبط:
سواد مالی برای کودکان و نوجوانان